Tag Archives: mythology

Mount Nemrut

The Armenian Pantheon of Gods on Mount Nemrut. Erected in 63 BC by King Antionchus I Theos of the Orontid Dynasty of the Armenian Kingdom of Kamakh (Commagene) located in the southwest of historic Armenia today in the republic of Turkey. Traditional themes of Eagles and Lions trademark to Armenian imagery and identification.

Advertisements

Legend of Moush

There was a city on the Aratsani River where people used to quarrel among themselves. They were arrogant and remained enslaved by their morose vanity. Pride prevented them from forming impartial opinions, even about themselves.

All they did from dawn until dusk was argue and lecture one another, finding faults without reason. When disputes flared up to the point of a full fledged fight, the Armenian goddess of wisdom, Nane, came to the people’s aid. She would send such a thick blanket of fog over the entire city, so that the people caught in it could not see anything around them. In the end, they were forced to stop shouting their threats and insults into the white nothingness.

“You just wait!” they would cry. “As soon as the fog lifts we’ll continue our discussion!”

But the fog floated over the city like a cloud, thick and slow. The fog lasted until the irreconcilable wranglers forgot their grievances and a peacefully tranquil life returned to the city. The wise Nane did that quite frequently. She would cover the city in mist as if calling people to righteousness. And eventually she succeeded! The people of the city became quiet, polite and attentive to each other. They even learned to enjoy the frequent fogs.

Because of these fogs the city became known as Mshoush and a few centuries later it was shortened to Moush.

Bread and Salt


Armenians, like many other peoples, have worshipped tillage and bread since time immemorial. When important guests came to their house they were greeted with bread and salt, the simplest gifts without which human life was impossible.

 

Armenians believed bread to be the main decoration of any table and called it “the king of any feast”. Therefore, the work of a baker in Armenia has always been one of the most honoured and respected professions. Bread was revered almost as a living creature: it could not be turned over upside down; it could not be dropped or be left lying on the ground. Those truths, unwritten in any law, were indisputable. Here is why…

 

One ancient Armenian legend tells us that when a piece of bread falls to the ground, an angel comes down from heaven. He sets one foot on top of that piece, so it is not stepped on and thus defiled. The angel keeps that piece of bread under his foot for as long as that piece stays on the ground. Therefore, every piece of bread, every tiny breadcrumb that lies on the ground has an angel guarding it. That is why people should come to the aid of those angels, pick up the piece of bread, and place it well above ground.

 

The explanation for such reverence is simple. It is a sin to drop bread to the ground, as that bread was born in the flames of a bakery, and by those flames, it was cleansed and thus sanctified. Bread only has one purpose – to satiate a person and make that person steadier, stronger and kinder.

 

Վահագնի Ծնունդը

Աստվածային Երկունքի քառասուներորդ օրը, գարնան առաջին Արևով, Արի Մանը կանգնեց հասակով մեկ, իր կռած սուրը ձեռքին: Արևի ճառագայթների ներքո շողշողում էր սուրը հազար ու մի գանձերի փայլով: Հպարտ էր Մանը և գերհզոր: Իր սուրը պարզեց դեպի երկինք, աչքերը հառեց գարնան Արևին ու կանչեց.
– Վահագնակա˜նչ:
ԵՎ նրա կանչը արձագանք տալով տարածվեց Արարատում, և Վահագնականչ էին շնչում ամենը մեկտեղ – նախնիքը բոլոր՝ լուսեղեն ոգիք՝ Վահագն էին կանչում, Մասիսը հպարտ՝ երկինք խոյացած՝ Վահագն էր կանչում, Արարատը Մայր՝ Արևին գրկած՝ Վահագն էր կանչում: Վահագն էին կանչում բոլորը մեկտեղ, հավատքով սպասում մի նոր ծնունդի Հրե Վահագնի: Աչքերը հառած Բարի Արևին. Արևն իրենց մեջ՝ Բարև˜ Վահագնին:
ԵՎ Բարև˜ը հնչեց Արի Մանի խրոխտ, հուժկու ձայնով.
– Ո˜վ, դու, Վահա՛գն, ո˜վ, Տիեզերական Զորությունների Արքա՛, ո˜վ, Աստվա՛ծդ իմ Արի Ցեղի, ահա Աստվածային Երկունքի բոցով կռած այս սուրը ձեռքիս և քո Զորությամբ սնված, մարտի եմ ելնում Չարիի դիմաց՝ իմ Արարատը ազատելու և իմ Արի Արարչազարմ Ցեղի հավերժությունը հաստատելու: Ո˜վ, Մեծդ Վահա՛գն, քե՛զ եմ կանչում, Վահագնակա˜նչ է բխում իմ հոգու խորքից: ԵՎ քո աստվածային վեհությամբ օծի՛ր այս թուր-կեծակին և առաջնորդի՛ր ինձ այս աստվածահաճ ահեղ պատերազմում:
Ապա Մանը իր սրով կտրեց պարարտ պարանոցը մի մեծ ցուլի, որպես զոհաբերություն Հայր Արային և Ամենազոր Վահագնին: Արնաթաթախ սուրը օծեց լեռներից հոսող մաքրամաքուր ջրի ցայտումով, և տրնդեզված խարույկի վրա խանձեց զոհը: Թանձր ծուխը բարձրանում էր երկինք:
ԵՎ Արի Մանը առաջինը տեսավ ծնվող Վահագնին: Երկնի ու Երկրի միաձույլ բոցից Վահագն էր ծնվում՝ Հրե Պատանի:
ԵՎ հոգեկան անհուն բերկրությամբ կանչեց Մանը ի լուր բոլորի.
– Ցնծա˜, բյուրվիշապ Արարատ աշխա՛րհ, Վահա˜գն է ծնվում՝ փրկության Աստվա՛ծ, Վահա˜գն է ծնվում՝ Որդի՛ն Արայի, Վահա˜գն է ծնվում՝ Զորության Արքա՛. մեր Երկրի համար՝ ուժի ներշնչանք, Արևի համար՝ հրո զորություն, Աստղերի համար՝ լուսե պատանի, Լուսնյակի համար՝ սիրո մեղեդի, Երկնքի համար՝ սիրասուն մանկիկ, Արիի համար՝ հրեղեն եղբայր, իսկ Վիշապի համար՝ դաժան ախոյան, նա՝ Վիշապաքաղ:
ԵՎ տիեզերական անհունության մեջ ողջույնի Ձոներգ ծնվող Վահագնին հնչեց միաձույլ հզոր շուրթերից՝ աստղեր և լուսին, արև հրակեզ, Մասիսը հպարտ, լեռներ ու ձորեր, և հավք, և գազան երգում էին մեկտեղ.
Երկներ Երկին, երկներ Երկիր,
Երկներ և ծովն ծիրանի,
Երկն ի ծովում ուներ և զկարմրիկն եղեգնիկ:
Ընդ եղեգան փող ծուխ ելաներ,
Ընդ եղեգան փող բոց ելաներ,
ԵՎ ի բոցույն վազեր խարտյաշ պատանեկիկ:
Նա հուր հեր ուներ,
Ապա թե բոց ուներ մորուս,
ԵՎ աչկունքն էին արեգակունք:
Վահագնը եկավ, աստղերից հյուսած թագը իր գլխին, բոցե թիկնոցը իր հաղթ ուսերին, ձախ բազկի վրա Խաչ – Պատերազմին՝ ձուլված Արևից, աջ ձեռքին բռնած հազար ու հազար Արևով կռած իր Թուր – Կեծակին:
ԵՎ օծեց Վահագնը Մանի սուրը երկսայրի:
ԵՎ Մանը Արի, օծված իր սրով, դուրս ելավ մարտի Չարի Տիտանի սերունդների դեմ: Տիտանները ոռնում էին սարսափից, բայց կայծ-թուրի հարվածներից փրկություն չունեին: Արագածի հազար ու մի գանձերով և աստվածային կրակով կռած այս սուրը ինքը Վահագն է օծել իր Աստվածային Զորությամբ: ԵՎ ո±վ կարող է կանգնել այդ զորության դիմաց: Հազար-հազարներ մի սայրն էր սպանում, հազար-հազարներ մյուս սայրն էր սպանում, հազար-հազարներ ճառագումն էր ոչնչացնում, հազար-հազարներ ընկնում էին անշունչ միայն սարսափից:
Չարի Տիտանները խուճապահար փախչում էին, դեռ սրի փայլը չտեսած, քանզի սուրը դեռ հեռվից շանթահարում էր իր ճառագումով: Տիտանները փախչում էին Վիշապի մոտ և պատսպարվում նրա թևերի տակ:
Թեև Արի Մանը աստված էր, բայց երկրային աստված էր նա և Անմահ Աստված Վիշապի դեմ կռվել չէր կարող: Վիշապի դեմ միայն Վահագնը կկռվեր:
ԵՎ Վահագնը ահեղ՝ Զորության Աստված, Հրե Պատանի, իր ողջ զորությամբ կանգնեց Մահաբեր Վիշապի դիմաց: ԵՎ Աստվածների Մեծամարտ սկսվեց հենց Երկրի վրա, մարդկանց զարմացած աչքերի առաջ:
Նյութեղեն տեսքով ահեղ Աստվածներ՝ դաժան, անզիջող… Վիշապը Չարի՝ բազում գանգերով, արնոտ աչքերով, և թույն էր ցայտում իր պիղծ երախից. Վահագնը Արի՝ Հրե Պատանի, արև աչքերով, բոց էր ու կրակ և բոցը ձեռքին՝ իր Թուր – Կեծակին: Վահագնը ահեղ շանթեր էր սփռում իր հուր աչքերից, խավարն էր ցրում, ասպարեզ կանչում Չարի Վիշապին՝ ճակատ առ ճակատ Մեծամարտելու, ինչպես վայել է հենց Աստվածներին:
Վիշապը թունոտ՝ Չարիի Աստված, ոռնում էր ահեղ՝ ի տես Վահագնի, մահվան սարսափով գալարվում էր նա Երկիրը գրկած, կատաղած ուզում՝ Երկիրը խեղդել իր վերջին շնչով, բայց շունչն է փչում:
Վահագնը Զորեղ՝ Արիի Աստված, հուժկու զարկերով գանգերն է փշրում այդ պիղծ Վիշապի, երկինք է գցում մարմինը նրա, որ արեգակները այրեն կրակով գարշանքը նրա:
Իսկ Արի Մանը իր սակավաթիվ քաջերի գլուխ անցած, հալածում էր Չարի Տիտաններին և մաքրում նրանցից Արարատը:
Վիշապը սպանված էր, նրա լեշը այրվում էր երկնքում, բայց Վիշապի պղծանքը դեռ կար Արարատում, և գարշահոտությունը ողջ Երկիրն էր պատել:

Հատված «Ուխտագիրք»-ից
ԱՐԱՐԱՏՅԱՆ ԴԻՑԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Armenian Werewolf Part 2

The first post was made months ago, here!

Stolen from PeopleofAr 😀

 

Armenian Werewolves Mardagayl

 

In old Armenian folklore there are many creatures into which humans and evil spirits can transform by free will or curse. Often such tales involve Werewolves, roaming at night, snatching children and causing fear. These creatures are known as“Mardagayl” in Armenian. Some tales speak of women who, in consequence of deadly sins, are condemned to spend seven years in wolf form. In a typical account, a condemned woman is visited by a wolfskin-toting spirit, who orders her to wear the skin, which causes her to acquire frightful cravings for human flesh soon after. With her better nature overcome, the she-wolf devours each of her own children, then her relatives’ children in order of relationship, and finally the children of strangers. She wanders only at night, with doors and locks springing open at her approach. When morning arrives, she reverts to human form and removes her wolfskin. The transformation is generally said to be involuntary, but there are alternate versions involving voluntary metamorphosis, where the women can transform at will. These werewolves run like the wind and are able to make a journey of many days in just one hour—such that no one can detect their absence from home. A werewolf cannot be killed by a knife or weapon. The only way to save oneself from them is to take and burn the pelt. However, during the day mardagayl hides the skin and it is difficult to find. After seven years, the wolfskin ascends to Heaven on its own accord, and the person returns to being a normal human being. Sometimes, only one trace remains of the prior condition, usually a tail.

Other tales related to werewolves have a mythical character, such as the creation of the Milky Way. A young newly married woman, one Armenian folk story says, had been transformed into a werewolf. Once when washing a guest’s feet, she observed that the feet were very white and tender. She liked this a lot. At night, when everyone was asleep, she put on the wolf’s pelt and came to devour the guest. However, the brave guest stabbed her in the breast with his dagger. Milk squirted from her breast into the sky, and traces of this milk are till now visible as the Milky Way.

The Wolf and Wolf-binding Spells

The wolf occupies a prominent position in Armenian folklore and, in spells, it figures higher than all the various night evils embodied by snakes, scorpions, frogs, etc. The wolf often appears as a dev (evil spirit) and is equated with evil spirits which take human form. One tale says that “The wolf eats evil beings, otherwise those evil ones would destroy the world. But each year every evil spirit devours a wolf and thereby reduces the number of wolves in the world. Otherwise they could not save themselves from all the wolves”

Sometimes the wolf-demon has a bipedal form. Therefore spells against wolves will them to be bound by their two big toes and eight other toes. Resembling humanlike devs, the wolf’s toes point backwards and its heels are forward. Lightning which can destroy all devs also can destroy wolves. Therefore symbols of lightning such as flint and steel, especially when they produce sparks, are a defense against wolves. Flint itself is also called “kaylxaz” (that which tears up or burns a wolf). Prayer charms against wolves are called wolf-binding (kaylakap) prayers.

sources: http://en.wikipedia.org/wiki/Werewolf

http://rbedrosian.com/abegh11.htm